ΕΠΕΙΓΟΝ ΑΙΤΗΜΑ ΣΥΝΑΝΤΗΣΗΣ ΜΕ ΤΗΝ ΥΠΟΥΡΓΟ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΣΥΝΟΧΗΣ & ΟΙΚΟΓΕΝΕΙΑΣ ΓΙΑ ΕΚΚΡΕΜΟΤΗΤΕΣ ΣΤΗΝ ΥΠΟΣΤΗΡΙΖΟΜΕΝΗ ΔΙΑΒΙΩΣΗ ΚΑΙ ΤΗ ΧΡΗΜΑΤΟΔΟΤΗΣΗ ΤΩΝ ΥΠΗΡΕΣΙΩΝ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΦΡΟΝΤΙΔΑΣ

Προς:      Υπουργό Κοινωνικής Συνοχής & Οικογένειας, κα Δ.Μ. Μιχαηλίδου

Κοιν:        (σχετ.: πίνακας αποδεκτών)                      

ΘΕΜΑ: «ΠΟΣΓΚΑμεΑ: Επείγον αίτημα συνάντησης για εκκρεμότητες στην υποστηριζόμενη διαβίωση, τη χρηματοδότηση των υπηρεσιών κοινωνικής φροντίδας και την προστασία των δικαιωμάτων των ατόμων με βαριές και πολλαπλές αναπηρίες»

Αξιότιμη κυρία Υπουργέ,

Η Πανελλήνια Ομοσπονδία Σωματείων Γονέων και Κηδεμόνων Ατόμων με Αναπηρία (ΠΟΣΓΚΑμεΑ), ιδρυτικό και ενεργό μέλος της ΕΣΑμεΑ και δευτεροβάθμιο όργανο του αναπηρικού κινήματος, η οποία εκπροσωπεί, μέσω των γονεϊκών σωματείων - μελών της, τα άτομα με νοητική αναπηρία, αυτισμό, σύνδρομο Down, εγκεφαλική παράλυση, βαριές και πολλαπλές αναπηρίες, καθώς και τις οικογένειές τους, επανέρχεται ζητώντας τον κατά το δυνατόν αμεσότερο ορισμό συνάντησης με αντιπροσωπεία της.

Έχει συμπληρωθεί ήδη ένα έτος από την προηγούμενη συνάντησή μας, κατά την οποία συζητήθηκαν σημαντικές εκκρεμότητες και αναγνωρίστηκε η αναγκαιότητα περαιτέρω παρεμβάσεων. Παρά ταύτα, ζητήματα ζωτικής σημασίας για τα άτομα με τις ανωτέρω αναπηρίες, τις οικογένειές τους και τους φορείς που παρέχουν υπηρεσίες υποστήριξης και φροντίδας εξακολουθούν να μην έχουν, μέχρι τούδε, τύχει της προσδοκώμενης οριστικής διευθέτησης. Δεν παραγνωρίζουμε τις επιμέρους θετικές νομοθετικές και κανονιστικές εξελίξεις που μεσολάβησαν. Ωστόσο, για αρκετά από τα εκκρεμή ζητήματα δεν έχει περιέλθει σε γνώση μας επαρκής και συγκεκριμένη ενημέρωση ως προς τις πρωτοβουλίες που έχουν αναληφθεί, το στάδιο υλοποίησης ή επεξεργασίας τους, και τον χρονικό ορίζοντα της οριστικής αντιμετώπισής τους.

Η τρέχουσα συγκυρία καθιστά την ανάγκη αυτή ακόμη περισσότερο επιτακτική. Η παρατεταμένη οικονομική πίεση, η αύξηση του κόστους λειτουργίας των κοινωνικών δομών που παρέχουν υποστηρικτικές υπηρεσίες σε άτομα με αναπηρία και οι επικείμενες μεταβολές στο χρηματοδοτικό τους καθεστώς επιτείνουν την ανασφάλεια των οικογενειών και των γονεϊκών φορέων που, επί δεκαετίες, επωμίστηκαν το δυσανάλογο βάρος της δημιουργίας και λειτουργίας σημαντικού μέρους του προνοιακού δικτύου της χώρας (Σ.Υ.Δ., Κ.Δ.-Η.Φ., ΚΔΑΠ ΑμεΑ, γονεϊκά οικοτροφεία κ.ά.), καλύπτοντας διαχρονικές ελλείψεις της Πολιτείας.

Η βιωσιμότητα των υπηρεσιών αυτών δεν αποτελεί ζήτημα αποκλειστικά οικονομικής διαχείρισης. Συνδέεται άρρηκτα με την αξιοπρεπή διαβίωση των ατόμων με αναπηρία στην κοινότητα, την πρόληψη του ιδρυματισμού και την προώθηση της αποϊδρυματοποίησης, σύμφωνα με τις αρχές και τις επιταγές της Σύμβασης του ΟΗΕ για τα Δικαιώματα των ατόμων με αναπηρίες (ν. 4074/2012), ιδίως δε του άρθρου 19 αυτής.

Υπό το πρίσμα αυτό, επαναφέρουμε τα ακόλουθα ζητήματα, ζητώντας συγκεκριμένη ενημέρωση για τις μέχρι σήμερα ενέργειες και τις προθέσεις του Υπουργείου σας, καθώς και για τις δυνατότητες και τον χρονικό ορίζοντα ουσιαστικής διευθέτησής τους.

1. Αναπροσαρμογή του νοσηλίου – τροφείου των Σ.Υ.Δ. για άτομα με βαριές και πολλαπλές αναπηρίες

Πρωτεύουσα θέση εξακολουθεί να κατέχει το ζήτημα της αναπροσαρμογής του ημερήσιου νοσηλίου – τροφείου για τα άτομα με βαριές και πολλαπλές αναπηρίες, με περιορισμένο βαθμό αυτονομίας και αυτοεξυπηρέτησης, που διαβιούν σε Σ.Υ.Δ., το οποίο παραμένει καθηλωμένο στο ποσό των €70,00 ημερησίως από το 2014, παρά τη σωρευτική αύξηση του λειτουργικού κόστους και τις ολοένα αυξανόμενες απαιτήσεις εξατομικευμένης φροντίδας και υποστήριξης των συγκεκριμένων ενοίκων. Τούτο, ενώ το 2025 αναπροσαρμόστηκε από €40,00 σε €60,00 ημερησίως το τροφείο άλλων κατηγοριών ενοίκων.

Κατά την προηγούμενη συνάντησή μας είχε αναγνωριστεί η αναγκαιότητα αντιμετώπισης του ζητήματος και είχαν δοθεί διαβεβαιώσεις για την κατά προτεραιότητα εξέτασή του, σε συνεργασία με τον ΕΟΠΥΥ και με αναζήτηση των απαιτούμενων οικονομικών στοιχείων. Δεν παραγνωρίζουμε τις δημοσιονομικές επιφυλάξεις που στη συνέχεια ανέκυψαν από πλευράς του Υπουργείου Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών, λόγω υπέρβασης των προϋπολογισθεισών δαπανών για κοινωνικές υπηρεσίες και της συνακόλουθης ανάγκης εξορθολογισμού τους. Ωστόσο, η δημοσιονομική μέριμνα δεν μπορεί να συνεπάγεται τη διαιώνιση ανεπαρκών αποζημιώσεων για υπηρεσίες ζωτικής σημασίας, ούτε να αποβαίνει εις βάρος της επαρκούς στελέχωσης και της ποιότητας της παρεχόμενης υποστήριξης στα άτομα με βαριές και πολλαπλές αναπηρίες.

Υπό τα δεδομένα αυτά, και έχοντας πλέον παρέλθει σημαντικό χρονικό διάστημα, ζητούμε να πληροφορηθούμε ποιες συγκεκριμένες ενέργειες έχουν αναληφθεί για την εξεύρεση δημοσιονομικά εφικτής και ουσιαστικά επαρκούς λύσης, εάν έχει ολοκληρωθεί η σχετική κοστολογική επεξεργασία και εάν έχουν εξεταστεί εναλλακτικά σχήματα αναπροσαρμογής.

Η Ομοσπονδία εμμένει στην αναγκαιότητα ουσιαστικής αύξησης του τροφείου, επαναφέροντας προς εξέταση την πρόταση καθορισμού του σε ποσό τουλάχιστον €90,00 ημερησίως, καθώς και τη δυνατότητα θεσμοθέτησης διαφοροποιημένου νοσηλίου αυξημένης φροντίδας και υποστήριξης, βάσει της βαρύτητας της αναπηρίας, του βαθμού αυτονομίας και των εξατομικευμένων αναγκών των ενοίκων, όπως άλλωστε έχει επανειλημμένα προτείνει η Ομοσπονδία. Η αναπροσαρμογή αυτή είναι αναγκαία για τη διασφάλιση επαρκούς και κατάλληλα εξειδικευμένου προσωπικού και την παροχή ποιοτικών υπηρεσιών, ανταποκρινόμενων στις πραγματικές ανάγκες των εξυπηρετούμενων.

Στην κατεύθυνση αυτή, κρίνεται σκόπιμη και η πραγματοποίηση ειδικής συνάντησης εργασίας με την αρμόδια πολιτική ηγεσία του Υπουργείου Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών, με τη συμμετοχή των συναρμόδιων υπηρεσιών, προκειμένου να παρουσιαστούν τεκμηριωμένα τα λειτουργικά και κοστολογικά δεδομένα των Σ.Υ.Δ. και να διερευνηθούν οι δυνατότητες εξεύρεσης δημοσιονομικά εφικτής και ουσιαστικά επαρκούς λύσης.

Προσδοκούμε, συνεπώς, συγκεκριμένη ενημέρωση για τις δυνατότητες και τον χρονικό ορίζοντα προώθησης ουσιαστικής και εφαρμόσιμης ρύθμισης, η οποία θα συνδυάζει την απαιτούμενη δημοσιονομική μέριμνα με την αδιαπραγμάτευτη ανάγκη διασφάλισης αξιοπρεπών συνθηκών υποστηριζόμενης διαβίωσης, χωρίς περαιτέρω μετακύλιση του ολοένα αυξανόμενου οικονομικού βάρους στους γονεϊκούς φορείς και στις οικογένειες των ατόμων με βαριές και πολλαπλές αναπηρίες.

2. Αναπροσαρμογή αποζημιώσεων και ενίσχυση της βιωσιμότητας των δομών κοινωνικής φροντίδας

Παραμένει, ομοίως, επιτακτική η ανάγκη αναπροσαρμογής των αποζημιώσεων που αντιστοιχούν στις υπηρεσίες των Κ.Δ.-Η.Φ., των ΚΔΑΠ ΑμεΑ και λοιπών δομών κοινωνικής φροντίδας, οι οποίες, παρά τις διαδοχικές αυξήσεις του μισθολογικού και εν γένει λειτουργικού κόστους, εξακολουθούν επί σειρά ετών να διατηρούνται σε επίπεδα αναντίστοιχα προς τις πραγματικές απαιτήσεις παροχής ποιοτικών υπηρεσιών στα άτομα με αναπηρία.

Υπενθυμίζουμε ότι η Ομοσπονδία έχει ζητήσει, μεταξύ άλλων, τη σύνδεση των προβλεπόμενων αποζημιώσεων (ημερήσιο τροφείο, μοναδιαία κόστη παροχής υπηρεσιών, αξίες τοποθέτησης κ.τ.ό.) με τις αναπροσαρμογές του κατώτατου μισθού, ενώ κατά την προηγούμενη συνάντησή μας, παρά τις επισημανθείσες δημοσιονομικές δυσχέρειες μιας συνολικής αύξησής τους, είχε αναγνωριστεί η ανάγκη διερεύνησης πρακτικών τρόπων ενίσχυσης της βιωσιμότητας των δομών.

Ζητούμε να πληροφορηθούμε εάν έχει προχωρήσει η σχετική επεξεργασία, ποιες δυνατότητες αναπροσαρμογής εξετάζονται, έστω και σταδιακά ή μέσω στοχευμένων παρεμβάσεων, και εάν προωθείται η θέσπιση μηχανισμού περιοδικής επικαιροποίησης των αποζημιώσεων, ώστε το ύψος τους να ανταποκρίνεται στις πραγματικές απαιτήσεις λειτουργίας των δομών και να μην υπονομεύεται διαρκώς η δυνατότητά τους να παρέχουν επαρκείς και ποιοτικές υπηρεσίες στα άτομα με αναπηρία.

3. Διασφάλιση της χρηματοδοτικής συνέχειας των Σ.Υ.Δ., Κ.Δ.-Η.Φ. και λοιπών κοινωνικών δομών από 1.1.2027

Ιδιαίτερη ανησυχία προκαλεί η επικείμενη μετάβαση, από 1.1.2027, της χρηματοδότησης της λειτουργίας των Σ.Υ.Δ., Κ.Δ.-Η.Φ. και λοιπών κοινωνικών δομών που εμπίπτουν στον σχετικό σχεδιασμό, από τη συγχρηματοδότηση του ΕΣΠΑ σε αμιγώς εθνικούς πόρους, ζήτημα για το οποίο η Ομοσπονδία έχει ήδη παρέμβει με σχετικά έγγραφά της.

Με ελάχιστο πλέον χρόνο να απομένει έως την εφαρμογή του νέου χρηματοδοτικού καθεστώτος, ζητούμε συγκεκριμένη ενημέρωση για τη διασφάλιση των απαιτούμενων κρατικών πιστώσεων, την εκτίμηση του συνολικού κόστους και των συναφών κινδύνων, τις αναγκαίες κανονιστικές παρεμβάσεις, καθώς και το χρονοδιάγραμμα συμβασιοποίησης των δομών με τον ΕΟΠΥΥ, όπου αυτή απαιτείται.

Ιδιαιτέρως επανερχόμαστε στο αίτημα θεσμοθέτησης της δυνατότητας προκαταβολής έναντι των προβλεπόμενων αποζημιώσεων, ήδη από την έναρξη εφαρμογής του νέου καθεστώτος, προκειμένου να διασφαλιστεί η απρόσκοπτη κάλυψη των πάγιων και ανελαστικών λειτουργικών δαπανών και να αποτραπούν χρηματοδοτικά κενά που θα μπορούσαν να διακινδυνεύσουν τη λειτουργία των δομών, τη διατήρηση των θέσεων εργασίας και, πρωτίστως, τη συνέχεια της παροχής υπηρεσιών προς τα άτομα με αναπηρία.

4. Διασφάλιση της συμβατικής συνέχειας των Σ.Υ.Δ. με τον Ε.Ο.Π.Υ.Υ.

Άμεσης διευθέτησης χρήζει, επίσης, το ζήτημα της συνέχισης της ισχύος των συμβάσεων των Σ.Υ.Δ. με τον ΕΟΠΥΥ, οι οποίες συνήφθησαν κατόπιν της προβλεπόμενης διαδικασίας διαπραγμάτευσης προ πενταετίας και οδεύουν προς τη λήξη τους. Παρότι η ΚΥΑ Δ12γ/ΓΠ12523/2026 (Β΄3350) διευκρίνισε ότι οι υφιστάμενες συμβάσεις εξακολουθούν να ισχύουν έως τη λήξη τους, η πρόβλεψη αυτή δεν διασφαλίζει αφ' εαυτής τη μεταγενέστερη συμβατική συνέχεια.

Ζητούμε να πληροφορηθούμε εάν έχουν αναληφθεί ή προωθούνται οι απαιτούμενες διοικητικές ή κανονιστικές ενέργειες για την έγκαιρη παράταση ή ανανέωση των συμβάσεων αυτών, καθώς και ποιο είναι το σχετικό χρονοδιάγραμμα, ώστε να αποτραπεί κάθε ενδεχόμενο διακοπής της συμβατικής σχέσης με τον ΕΟΠΥΥ και της συνακόλουθης αποζημίωσης των παρεχόμενων υπηρεσιών στις Σ.Υ.Δ.

5. Έκδοση της εκκρεμούς κανονιστικής απόφασης για τις δομές βραχυχρόνιας φιλοξενίας ατόμων με αναπηρία

Εξαιρετικά επείγουσα παραμένει η κανονιστική εξειδίκευση του πλαισίου λειτουργίας των δομών βραχυχρόνιας φιλοξενίας ατόμων με αναπηρία, που θεσπίστηκε με τα άρθρα 22 και 35 του ν. 5229/2025 (Α΄158).

Κατά την προηγούμενη συνάντησή μας είχε αναφερθεί η πρόθεση επεξεργασίας της σχετικής απόφασης, με συμμετοχή των συναρμόδιων Υπουργείων και αξιοποίηση των προτάσεων της ΠΟΣΓΚΑμεΑ και της ΕΣΑμεΑ. Έκτοτε, δεν έχει περιέλθει σε γνώση μας σαφής ενημέρωση για την πρόοδο της σχετικής διαδικασίας ή τον προβλεπόμενο χρόνο ενεργοποίησης του θεσμοθετημένου πλαισίου.

Η απουσία κατάλληλων δομών προσωρινής φιλοξενίας αφήνει τις οικογένειες των ατόμων με βαριές και πολλαπλές αναπηρίες χωρίς ουσιαστικό μηχανισμό υποστήριξης σε περιπτώσεις ασθένειας ή νοσηλείας γονέα, οικογενειακής κρίσης, έκτακτης ανάγκης ή ακόμη και ανάγκης προσωρινής ανάπαυλας από τη συνεχή και απαιτητική φροντίδα. Δεν πρέπει, άλλωστε, να παραγνωρίζεται ότι η χρόνια εξουθένωση των οικογενειακών φροντιστών, ελλείψει κατάλληλων εναλλακτικών υποστηρικτικών υπηρεσιών, συνιστά παράγοντα που εντείνει τον κίνδυνο ιδρυματισμού.

Για τον λόγο αυτό ζητούμε την επίσπευση της έκδοσης της προβλεπόμενης ΚΥΑ, με ουσιαστική συμμετοχή της Ομοσπονδίας στη διαμόρφωση των προδιαγραφών, των απαιτήσεων στελέχωσης, του χρηματοδοτικού πλαισίου και των όρων λειτουργίας των σχετικών δομών. Στο πλαίσιο αυτό, προτείνουμε να εξεταστεί και η δυνατότητα λειτουργίας μονάδων βραχυχρόνιας φιλοξενίας σε κατάλληλα διαμορφωμένους χώρους υφιστάμενων Σ.Υ.Δ., με διασφάλιση των αναγκαίων προϋποθέσεων ποιότητας, ασφάλειας και επάρκειας προσωπικού, ώστε να αξιοποιηθούν η υφιστάμενη υποδομή και η εμπειρία των γονεϊκών φορέων.

6. Διεύρυνση των επιλογών υποστηριζόμενης διαβίωσης – Θεσμοθέτηση μορφών αυξημένης φροντίδας και υποστήριξης

Αναγκαία παραμένει η διεύρυνση των διαθέσιμων επιλογών υποστηριζόμενης διαβίωσης για άτομα με εξαιρετικά αυξημένες και σύνθετες ανάγκες φροντίδας και υποστήριξης, για τα οποία οι υφιστάμενες υπηρεσίες δεν επαρκούν πάντοτε, αφήνοντας τα ίδια και τις οικογένειές τους χωρίς ασφαλή προοπτική για το μέλλον.

Στην κατεύθυνση αυτή, ζητούμε να εξεταστεί κατά προτεραιότητα η θεσμοθέτηση κατάλληλων μορφών διαβίωσης αυξημένης φροντίδας και υποστήριξης, όπως οι προτεινόμενες Στέγες Αυξημένης Φροντίδας και Υποστήριξης, με ενισχυμένη και εξειδικευμένη στελέχωση, εξατομικευμένες υπηρεσίες και επαρκή χρηματοδότηση, εντός της κοινότητας και σύμφωνα με τις αρχές της αποϊδρυματοποίησης. Ο σχεδιασμός τους πρέπει να αξιοποιεί την εμπειρία των γονεϊκών φορέων και τη συνεργασία με εξειδικευμένους επαγγελματίες, διασφαλίζοντας παράλληλα την ποιότητα των παρεχόμενων υπηρεσιών και τον σεβασμό των δικαιωμάτων των ενοίκων.

Παράλληλα, στο πλαίσιο της διεύρυνσης των διαθέσιμων επιλογών υποστηριζόμενης διαβίωσης, επιθυμούμε ενημέρωση για την πορεία έκδοσης της προβλεπόμενης ΚΥΑ του άρθρου 59 παρ. 18 του ν. 5195/2025, η οποία αφορά την εφαρμογή του άρθρου 49 του ίδιου νόμου για την ίδρυση και λειτουργία Σ.Υ.Δ. των Ενόπλων Δυνάμεων.

7. Άρση της άνισης μεταχείρισης των μη κερδοσκοπικών φορέων ως προς τις προϋποθέσεις συμβασιοποίησης των Κ.Δ.-Η.Φ. με τον ΕΟΠΥΥ

Ιδιαίτερο προβληματισμό προκαλεί η προβλεπόμενη στο άρθρο 2 παρ. 2 της ΚΥΑ Δ12γ/ΓΠ49481/2023 (Β΄ 3290), όπως ισχύει, απαίτηση πιστοποίησης του άρθρου 5 του ν. 2646/1998 για τα Ν.Π.Ι.Δ. μη κερδοσκοπικού χαρακτήρα, ως πρόσθετης προϋπόθεσης για τη σύναψη συμβάσεων με τον ΕΟΠΥΥ από τους μη κερδοσκοπικούς φορείς που λειτουργούν Κ.Δ.-Η.Φ., χωρίς αντίστοιχη απαίτηση για κερδοσκοπικούς παρόχους ομοειδών υπηρεσιών.

Η διαφοροποίηση αυτή συνεπάγεται πρόσθετες διοικητικές επιβαρύνσεις και δύναται να προκαλεί σοβαρά προσκόμματα, ιδίως για νεοσύστατες δομές γονεϊκών φορέων, οι οποίες, παρά τη νόμιμη αδειοδότησή τους και την τήρηση των προβλεπόμενων προδιαγραφών λειτουργίας, ενδέχεται να αδυνατούν να συμβληθούν εγκαίρως με τον Οργανισμό, με δυσμενείς συνέπειες για τη βιωσιμότητά τους και τη δυνατότητα παροχής υπηρεσιών στα άτομα με αναπηρία.

Ζητούμε την τροποποίηση της ανωτέρω κανονιστικής διάταξης και την κατάργηση της πρόσθετης απαίτησης πιστοποίησης ως προϋπόθεσης συμβασιοποίησης των μη κερδοσκοπικών φορέων με τον ΕΟΠΥΥ, κατά το μέρος που αυτή δεν επιβάλλεται αντιστοίχως στους λοιπούς παρόχους ομοειδών υπηρεσιών, με παράλληλη διασφάλιση ενιαίων, ουσιαστικών και αποτελεσματικά ελεγχόμενων προϋποθέσεων αδειοδότησης, ποιότητας και εποπτείας για το σύνολο των δομών, ανεξαρτήτως της νομικής μορφής του φορέα λειτουργίας τους.

8. Ενιαίο πλαίσιο ελέγχου, εποπτείας και διασφάλισης της ποιότητας των κοινωνικών υπηρεσιών

Επανερχόμαστε, επίσης, στο διαχρονικό αίτημα θεσμοθέτησης ενιαίων και ουσιαστικά ελέγξιμων προδιαγραφών λειτουργίας, στελέχωσης, ποιότητας και εποπτείας όλων των δομών κοινωνικής φροντίδας ατόμων με αναπηρία, ανεξαρτήτως νομικής μορφής και χαρακτήρα του φορέα λειτουργίας τους, με παράλληλη διασφάλιση της συστηματικής και αποτελεσματικής εφαρμογής τους στην πράξη.

Δεδομένης της θετικής αντιμετώπισης του ζητήματος κατά την προηγούμενη συνάντησή μας, ζητούμε συγκεκριμένη ενημέρωση για τις πρωτοβουλίες που έχουν αναληφθεί ή σχεδιάζονται προς την κατεύθυνση της ενίσχυσης των ελεγκτικών και εποπτικών μηχανισμών, ώστε να διασφαλίζονται η επάρκεια και η καταλληλότητα του προσωπικού, η πραγματική και ποιοτική παροχή των προβλεπόμενων υπηρεσιών, η τήρηση των όρων αδειοδότησης και λειτουργίας και η ορθή αξιοποίηση των δημόσιων πόρων, με γνώμονα την προστασία των δικαιωμάτων, την ασφάλεια και την ποιότητα ζωής των ατόμων με αναπηρία.

9. Προνοιακές παροχές και συμμετοχή των ατόμων με αναπηρία στο κόστος διαβίωσής τους

Παραμένουν, επίσης, ανοικτά ζητήματα που αφορούν τις προνοιακές παροχές των ατόμων με βαριές αναπηρίες και τη σχέση τους με τις πραγματικές δαπάνες διαβίωσης και υποστήριξης που καλύπτονται από τις δομές στις οποίες διαμένουν.

Στο πεδίο αυτό έχουν διατυπωθεί από γονεϊκούς φορείς προτάσεις αναθεώρησης του υφιστάμενου πλαισίου συμμετοχής των ενοίκων Σ.Υ.Δ. στις δαπάνες διαβίωσής τους, συμπεριλαμβανομένης της καθιέρωσης υποχρεωτικής απόδοσης ποσοστού 80% της σχετικής προνοιακής παροχής και της εξέτασης δυνατότητας απόδοσης αυξημένου ποσοστού, έως και 100%, υπό ειδικότερες προϋποθέσεις μόνιμης διαμονής και κάλυψης των αναγκών καθημερινής διαβίωσης από τη δομή.

Η Ομοσπονδία θεωρεί ότι οι προτάσεις αυτές χρήζουν ειδικής θεσμικής επεξεργασίας, προκειμένου να αξιολογηθούν τόσο η αναγκαιότητα όσο και η συμβατότητά τους με το ισχύον δικαιωματικό πλαίσιο, να προσδιοριστούν με σαφήνεια οι προϋποθέσεις εφαρμογής τους και οι πραγματικές δαπάνες που δύνανται να καλύπτονται μέσω της σχετικής συμμετοχής, καθώς και να διασφαλιστούν η βούληση και η αυτοδιάθεση των δικαιούχων, η κάλυψη των προσωπικών τους αναγκών και η προστασία των λοιπών δικαιωμάτων τους. Σε κάθε περίπτωση, η τυχόν αναθεώρηση του πλαισίου δεν δύναται να υποκαθιστά τις υποχρεώσεις της Πολιτείας για την επαρκή χρηματοδότηση των υπηρεσιών υποστηριζόμενης διαβίωσης.

Παράλληλα, επανερχόμαστε στο αίτημα επανεξέτασης του ισχύοντος πλαισίου, ώστε να αποτρέπεται η αποστέρηση των διαμενόντων σε γονεϊκά οικοτροφεία – Ν.Π.Ι.Δ. μη κερδοσκοπικού χαρακτήρα από προνοιακές παροχές που κατά τα λοιπά δικαιούνται, βάσει της τεκμηρίωσης που έχει ήδη τεθεί υπόψη σας.

Αξιότιμη κυρία Υπουργέ,

Δεν παραγνωρίζουμε τις αντικειμενικές δυσχέρειες που συνοδεύουν την επεξεργασία και εφαρμογή των αναγκαίων πολιτικών κοινωνικής προστασίας. Ωστόσο, η επί μακρόν παραμονή ζητημάτων ζωτικής σημασίας σε καθεστώς στασιμότητας ή απροσδιόριστης αναμονής δεν μπορεί να αντιμετωπίζεται ως συνήθης διοικητική εκκρεμότητα, όταν οι επιπτώσεις της βαρύνουν ευθέως την ποιότητα ζωής, την ασφάλεια και την αξιοπρέπεια των ατόμων με βαριές και πολλαπλές αναπηρίες.

Για τις κατηγορίες αναπηρίας που εκπροσωπούμε και για τις οικογένειές τους, ο χρόνος που παρέρχεται χωρίς επαρκείς λύσεις δεν αποτελεί απλώς χρόνο διοικητικής αναμονής. Αποτελεί χρόνο ανασφάλειας, εξουθένωσης και διαρκούς αγωνίας για το μέλλον των παιδιών τους, ιδίως όταν οι ίδιοι οι γονείς, πολλοί πλέον προχωρημένης ηλικίας, αδυνατούν να γνωρίζουν εάν θα εξακολουθήσει να διασφαλίζεται η αναγκαία υποστήριξη των παιδιών τους όταν εκείνοι δεν θα είναι πλέον σε θέση να την παρέχουν.

Ούτε δύναται να θεωρείται δεδομένο ότι οι γονεϊκοί φορείς, οι οποίοι συνέβαλαν καθοριστικά στην οικοδόμηση του προνοιακού δικτύου της χώρας, θα εξακολουθούν να καλύπτουν, με διαρκείς υπερβάσεις και δυσανάλογες επιβαρύνσεις, τις ελλείψεις ενός συστήματος κοινωνικής φροντίδας που εξακολουθεί να χρήζει ουσιαστικής θεσμικής και οικονομικής θωράκισης. Η διασφάλιση της συνέχειας, της επάρκειας και της ποιότητας των υπηρεσιών αυτών αποτελεί πρωτίστως ευθύνη της Πολιτείας, η οποία δεν μπορεί να μετακυλίεται επ' αόριστον στους γονεϊκούς φορείς και στις οικογένειες των ατόμων με βαριές και πολλαπλές αναπηρίες.

Τούτων δοθέντων, ζητούμε τον κατά το δυνατόν αμεσότερο ορισμό συνάντησης με αντιπροσωπεία της ΠΟΣΓΚΑμεΑ, με τη συμμετοχή των αρμόδιων πολιτικών και υπηρεσιακών παραγόντων του Υπουργείου σας και, εφόσον απαιτηθεί, εκπροσώπων των συναρμόδιων Υπουργείων ή/και του ΕΟΠΥΥ.

Εκτιμούμε ότι αντικείμενό της πρέπει να αποτελέσει όχι μόνον η αποτύπωση της προόδου επί των ήδη υποβληθέντων αιτημάτων, αλλά κυρίως η αποσαφήνιση των προθέσεων του Υπουργείου και η διαμόρφωση συγκεκριμένου χρονοδιαγράμματος ενεργειών και αποφάσεων, με προτεραιότητα στα ζητήματα που δεν επιδέχονται περαιτέρω αναβολή.

Η Ομοσπονδία μας παραμένει στη διάθεσή σας για κάθε πρόσφορη συνεργασία, σταθερά προσηλωμένη στη διεκδίκηση της αξιοπρεπούς διαβίωσης, της ισότιμης μεταχείρισης και της ουσιαστικής κοινωνικής συμπερίληψης των ατόμων με βαριές και πολλαπλές αναπηρίες.

Το ζητούμενο, ωστόσο, δεν μπορεί πλέον να εξαντλείται στη διαρκή αναγνώριση των προβλημάτων, αλλά οφείλει να αποτυπώνεται στην έγκαιρη ανάληψη συγκεκριμένων πρωτοβουλιών, με προσδιορισμένες ευθύνες και χρονοδιαγράμματα, για την ουσιαστική και οριστική αντιμετώπισή τους.

Ευελπιστούμε στην άμεση και θετική σας ανταπόκριση.

Με εκτίμηση,

Για την ΠΟΣΓΚΑμεΑ,

Ο ΠΡΟΕΔΡΟΣ

Ιωάννης Μοσχολιός

Η ΓΕΝΙΚΗ ΓΡΑΜΜΑΤΕΑΣ

Φωτεινή Ζαφειροπούλου

Πίνακας αποδεκτών:

Υπουργός Επικρατείας, κ. Χ.Γ. Σκέρτσος

Υπουργός Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών, κ. Κ.Πιερρακάκης

Υφυπουργός Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών, κ. Αθ.Πετραλιάς

Γενικός Γραμματέας Κοινωνικής Αλληλεγγύης και Καταπολέμησης της Φτώχειας, κ. Κ. Μεγαρίτης

Γενικός Γραμματέας Δημογραφικής και Στεγαστικής Πολιτικής, κ. Κ. Γλούμης – Ατσαλάκης

Εθνική Συνομοσπονδία Ατόμων με Αναπηρία (ΕΣΑμεΑ)

Πρωτοβάθμια σωματεία – μέλη της ΠΟΣΓΚΑμεΑ