ΕΝΗΜΕΡΩΤΙΚΟ ΣΗΜΕΙΩΜΑ ΚΑΙ ΕΥΧΑΡΙΣΤΙΕΣ ΤΗΣ ΠΟΣΓΚΑμεΑ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΠΙΤΥΧΗ ΔΙΕΞΑΓΩΓΗ ΤΗΣ ΕΚΔΗΛΩΣΗΣ "ΜΑΘΑΙΝΟΥΜΕ ΑΠΟ ΕΣΕΝΑ: ΕΧΕΙΣ ΤΟΝ ΛΟΓΟ!", ΣΤΙΣ 22 ΑΠΡΙΛΙΟΥ, ΣΤΗ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗ
«Μαθαίνουμε από εσένα: Έχεις τον λόγο!»
«Η φωνή των ατόμων με αναπηρία στο επίκεντρο μιας ουσιαστικής διαδικασίας έκφρασης
και συμμετοχής, στις 22 Απριλίου, στη Θεσσαλονίκη»
Με ιδιαίτερη επιτυχία, αξιοσημείωτη συμμετοχή και έντονη συγκίνηση, ολοκληρώθηκε η Ημερίδα με τίτλο «Μαθαίνουμε από εσένα: Έχεις τον λόγο!», που διοργάνωσε η ΠΟΣΓΚΑμεΑ στις 22 Απριλίου 2026 στο ξενοδοχείο Porto Palace, στη Θεσσαλονίκη.
Η εκδήλωση αποτέλεσε έναν ανοιχτό χώρο ακρόασης και διαλόγου, όπου τον κεντρικό λόγο είχαν τα ίδια τα άτομα με νοητική αναπηρία, αυτισμό, σύνδρομο Down και συναφείς αναπηρίες, μεταφέροντας με αυθεντικότητα τις εμπειρίες, τα βιώματα, τις προκλήσεις, αλλά και τα όνειρα και τις προσδοκίες τους για μια ζωή με αξιοπρέπεια και επιλογές.
Πρόκειται για άτομα τα οποία, λόγω της φύσης της αναπηρίας τους αλλά και των κυρίαρχων αντιλήψεων και πρακτικών, έχουν διαχρονικά περιορισμένες ευκαιρίες να εκφράσουν άμεσα τη φωνή, τη βούληση και τις προτιμήσεις τους, τόσο στον δημόσιο όσο και στον ιδιωτικό χώρο. Συχνά, άλλοι μιλούν «για» αυτά ή εκ μέρους τους, ακόμη και με καλή πρόθεση, με αποτέλεσμα η δική τους οπτική να παραμένει λιγότερο ορατή.
Σε αυτό το πλαίσιο, η Ημερίδα επέλεξε να απομακρυνθεί από προσεγγίσεις που βασίζονται κυρίως στην «εκπροσώπηση» και να δώσει χώρο στην άμεση παρουσία και έκφραση των ίδιων των ατόμων ως πρωταγωνιστών του δημόσιου λόγου.
Η διαδικασία
Καθ’ όλη τη διάρκεια της Ημερίδας, αναπτύχθηκε ένας ζωντανός διάλογος γύρω από ζητήματα που διατρέχουν την καθημερινότητα των ατόμων με νοητική αναπηρία, αυτισμό, σύνδρομο Down, όπως:
Διαβίωση στην κοινότητα και ανεξάρτητη ζωή - Συμμετοχή στη δημόσια και κοινωνική ζωή - Εργασία και επαγγελματικές ευκαιρίες - Πολιτισμός, αθλητισμός και ποιότητα ζωής.
Οι παρεμβάσεις των ίδιων των ατόμων διαμόρφωσαν έναν χώρο ουσιαστικής ανταλλαγής εμπειριών, όπου η προσωπική αφήγηση έγινε σημείο συνάντησης, κατανόησης και προβληματισμού.
Η παρουσία εκπροσώπων από την Πολιτεία και την Τοπική Αυτοδιοίκηση, είτε με φυσική παρουσία είτε μέσω βιντεοσκοπημένων μηνυμάτων, είχε τον χαρακτήρα της ακρόασης και της σύνδεσης με τον διάλογο που αναπτύχθηκε.
Τι αναδείχθηκε
Μέσα από τις τοποθετήσεις και τις εμπειρίες που μοιράστηκαν, αναδείχθηκαν ορισμένα βασικά σημεία:
- η εμπειρία των ίδιων των ατόμων με νοητική αναπηρία, αυτισμό, σύνδρομο Down και συναφείς αναπηρίες, αποτελεί γνώση με ιδιαίτερη αξία,
- η δυνατότητα να εκφράζουν τη γνώμη τους και να ακούγονται ουσιαστικά συνδέεται άμεσα με την ποιότητα της ζωής τους,
- η αυτοσυνηγορία αποκτά νόημα μέσα από μικρές και μεγάλες καθημερινές πράξεις έκφρασης, επιλογής και συμμετοχής.
Παράλληλα, αναδείχθηκαν πτυχές της καθημερινότητας που εξακολουθούν να δυσκολεύουν την πλήρη συμμετοχή, αλλά και η σημασία του να δημιουργούνται περισσότεροι χώροι όπου οι ίδιοι οι άνθρωποι μπορούν να μιλούν και να ακούγονται.
Βασικά Συμπεράσματα
- Η αυτοσυνηγορία των ατόμων με νοητική αναπηρία, αυτισμό, σύνδρομο Down και συναφείς αναπηρίες συνδέεται άμεσα με το δικαίωμα στην έκφραση, στην επιλογή και στη συμμετοχή στη ζωή που τα αφορά.
- Η ουσιαστική συμμετοχή στη λήψη αποφάσεων που επηρεάζουν τη ζωή τους αποτελεί βασικό στοιχείο μιας κοινωνίας που σέβεται τη βούληση και τις επιθυμίες όλων των μελών της.
- Η δυνατότητα για ανεξάρτητη διαβίωση, πρόσβαση στην εργασία και ενεργή συμμετοχή στην κοινωνική ζωή δεν αφορά μόνο παροχές, αλλά την ίδια την καθημερινή εμπειρία αξιοπρέπειας και ένταξης.
- Η ενίσχυση χώρων ακρόασης και διαλόγου, όπου οι εμπειρίες των ίδιων των ατόμων με αναπηρία βρίσκονται στο επίκεντρο, μπορεί να συμβάλει ουσιαστικά στη διαμόρφωση πιο συμπεριληπτικών πρακτικών.
Η σημασία της πρωτοβουλίας
Η Ημερίδα εντάσσεται σε μια ευρύτερη και συστηματική προσπάθεια της ΠΟΣΓΚΑμεΑ για την ενίσχυση της αυτοεκπροσώπησης και της αυτοσυνηγορίας, καθώς και για την υποστήριξη ενός διαφορετικού παραδείγματος: ενός πλαισίου όπου η βούληση και οι προτιμήσεις των ίδιων των ατόμων αναγνωρίζονται και λαμβάνονται υπόψη, με την κατάλληλη υποστήριξη.
Αναδεικνύει, ταυτόχρονα, την προσπάθεια μιας απλής αλλά ουσιαστικής μετατόπισης: από το να μιλάμε «για» τα άτομα με αναπηρία, στο να δημιουργούμε τις συνθήκες ώστε να μιλούν τα ίδια για τους εαυτούς τους.
Ευχαριστίες
Ευχαριστούμε ολόψυχα όλα τα άτομα με νοητική αναπηρία, αυτισμό, σύνδρομο Down και συναφείς αναπηρίες που συμμετείχαν στην εκδήλωση και μοιράστηκαν τις εμπειρίες τους, δίνοντας πνοή, ουσιαστικό περιεχόμενο και δύναμη στη διαδικασία.
Θερμές ευχαριστίες απευθύνονται επίσης στα υποστηρικτικά τους πρόσωπα – μέλη οικογενειών, φίλους και φίλες, επαγγελματίες, υποστηρικτές και υποστηρίκτριες – καθώς και στους φορείς που συνέβαλαν στη διευκόλυνση της συμμετοχής, και ειδικότερα:
Σωματείο Αποκατάστασης και Ειδικής Αγωγής Ατόμων με Αναπηρίες “Ο ΣΩΤΗΡ” – Κέντρο Ειδικής Αγωγής (Κ.Ε.Α.) Θεσσαλονίκης – Σύλλογος Γονέων, Κηδεμόνων και Φίλων Ατόμων με Αυτισμό & Ατόμων με Αυτισμό και Νοητική Αναπηρία “ΕΛΠIΔΑ” - Σύλλογος Συνδρόμου DOWN Ελλάδος – Πανελλήνια Ένωση Γονέων και Κηδεμόνων Ατόμων – Παιδιών με νοητική αναπηρία (ΠΕΓΚΑΠ-ΝΥ)
Με ιδιαίτερη εκτίμηση ευχαριστούμε και τους εκπροσώπους της Πολιτείας και της Τοπικής Αυτοδιοίκησης, οι οποίοι με την παρουσία τους ανταποκρίθηκαν στο πνεύμα της πρωτοβουλίας και συνέβαλαν σε έναν χώρο όπου η ακρόαση και ο διάλογος με τα ίδια τα άτομα με αναπηρία αποκτούν ουσιαστικό περιεχόμενο.
Ειδικότερα, συμμετείχαν με χαιρετισμό η κα Μελίνα Μαρία Δερμεντζοπούλου, Αντιπεριφερειάρχης Υγείας & Κοινωνικής Αλληλεγγύης Κεντρικής Μακεδονίας (εκπροσωπώντας και την Περιφερειάρχη, κα Αθηνά Αθανασιάδου-Αηδονά), και ο κ. Δημήτριος Σκούτας, Αντιδήμαρχος Κοινωνικής Πολιτικής, Αλληλεγγύης και Δημόσιας Υγείας Θεσσαλονίκης (εκπροσωπώντας και τον Δήμαρχο, κ. Στέλιο Αγγελούδη).
Ξεχωριστή σημασία είχε η παρουσία του κ. Κωνσταντίνου Μεγαρίτη, Γενικού Γραμματέα Κοινωνικής Αλληλεγγύης & Καταπολέμησης της Φτώχειας, ο οποίος παρέμεινε έως την ολοκλήρωση της Ημερίδας, παρακολουθώντας συστηματικά τις παρεμβάσεις και τον διάλογο. Η στάση αυτή ανέδειξε έμπρακτα τη σημασία της άμεσης ακρόασης των ίδιων των ατόμων ως κρίσιμου στοιχείου για τον σχεδιασμό και την εφαρμογή δημόσιων πολιτικών που τα αφορούν. Του οφείλονται ιδιαίτερες ευχαριστίες για τη συνεπή και ουσιαστική παρουσία του, η οποία αποτελεί σαφή ένδειξη θεσμικής ανταπόκρισης και έμπρακτου ενδιαφέροντος για την ενίσχυση της φωνής των ίδιων των ατόμων με αναπηρία στον δημόσιο διάλογο.
Βιντεοσκοπημένα μηνύματα απέστειλαν η κα Δόμνα Μαρία Μιχαηλίδου, Υπουργός Κοινωνικής Συνοχής και Οικογένειας, ο κ. Κωνσταντίνος Γλούμης – Ατσαλάκης, Γενικός Γραμματέας Δημογραφικής & Στεγαστικής Πολιτικής, και ο κ. Ιωάννης Βαρδακαστάνης, Πρόεδρος της ΕΣΑμεΑ.
……………………...
Η εμπειρία της Ημερίδας αφήνει μια ουσιαστική παρακαταθήκη και μια σαφή κατεύθυνση.
Όταν δημιουργούνται οι κατάλληλες συνθήκες, τα άτομα με αναπηρία, ανεξαρτήτως φύσης και βαρύτητας, μπορούν να εκφράζουν με σαφήνεια, δύναμη και αμεσότητα όσα τα αφορούν.
Και αυτό δεν είναι κάτι αυτονόητο. Είναι κάτι που χρειάζεται χώρο, υποστήριξη και συνέπεια.
Η διαδρομή που έχει ξεκινήσει δεν ολοκληρώνεται εδώ.
Συνεχίζεται, με σταθερό προσανατολισμό σε μια κοινωνία
όπου η φωνή κάθε ανθρώπου έχει θέση, αξία και αντίκρισμα.
……………………...
Σας ευχαριστούμε όλους και όλες!
……………………...
Ακολουθεί ενδεικτικό οπτικό υλικό.
10